افسانه ارینب
29 بازدید
موضوع: تاریخ و سیره

افسانه ارینب
در برخی از منابع غیر معتبر افسانه ای با محوریت بانوی شوهرداری به نام ارینب نقل شده که یزید عاشق وی می شود امام حسین علیه السلام با جوانمردی مانع رسیدن یزید به هدف شومش می شود.
امروزه برخی از اسلام ستیزان این داستان را دست آویز قرار داده و با بی انصافی تمام، در این داستان دست برده و طوری مطرح می کنند که گویا یک دوئل عشقی بین امام حسین علیه السلام و یزید بوده و علت اصلی حادثه کربلا را این دوئل عشقی عنوان می کنند.
اما داستان چیست؟!
داستان جعلی این است«یزید عاشق زن عبدالله بن سلام به نام ارینب می شود. عبدالله سلام حاکم معاویه در عراق و ارینب یکی از زیباترین زنان زمان خود است، معاویه نقشه ای ریخته و عبدالله را به کاخ خود دعوت کرده و پیشنهاد می کند به شرطی که همسر خود را طلاق دهی حاضرم دختر خودم را به عقد تو در آورم. عبدالله بن سلام همسر خود را طلاق داده اما دختر معاویه حاضر نمی شود با وی ازدواج کند بنابراین از این مانده و از آنجا رانده می شود. از آن طرف معاویه شخصی به نام ابودرداء را برای خواستگاری نزد ارینب می فرستد، امام حسین علیه السلام که در عراق بود وی را دیده و علت حضورش را در عراق می پرسد و پس از آنکه از نقشه آنان آگاه می شود به ابودرداء می گوید از طرف من نیز از ارینب خواستگاری کن. ابودرداء از طرف هر دو نفر از ارینب خواستگاری می کند و ارینب امام حسین علیه السلام را انتخاب می کند. پس از آنکه آب ها از آسیاب می افتد امام حسین علیه السلام به دنبال عبدالله بن سلام فرستاده و علت ازدواجش با ارینب را بیان کرده و او را طلاق داده و دوباره با اصرار امام حسین علیه السلام ارینب با شوهر اولش ازدواج می کند»(1)
اما این داستان چند اشکال دارد:
یک: اولین بار این داستان در کتاب الامامه والسیاسه نقل شده که نویسنده آن معلوم نیست. برخی آن را به ابن قتیبه دینوری نسبت داده اند اما در این کتاب مطالبی است که پس از وفات ابن قتیبه اتفاق افتاده است(2) بنابراین ابن قتیبه نمی تواند کتابی بنویسد و مطالبی در آن بیان کند که سالها بعد از خودش اتفاق افتاده است.
دو: بر فرض که این کتاب متعلق به ابن قتیه باشد. این جریان در این کتاب بدون سند نقل شده است و مطلب بدون سند نمی تواند از اعتبار حتمی برخودار باشد.
سه: اگر چنین زن زیبائی با این شهرت در آن زمان وجود داشت، باید سایر منابع تاریخی نیز از وی یاد می کردند اما هیچ یک از منابع تاریخی در این باره چیزی نگفته اند.
چهار: در منابعی که نام کارگزاران و استانداران معاویه ثبت شده، هیچکس از استاندار عراق به نام عبدالله بن سلام یاد نکرده، البته عبدالله بن سلامی وجود دارد که یهودی الاصل بوده و در مدینه زندگی می کرده و در سال 43 هجری وفات کرده است و حال آنکه داستانی که در الامامه و السیاسه آمده تصریح به ولایت عهدی یزید دارد و ولایت عهدی یزید از سال 56 به بعد یعنی 13 سال بعد از مرگ عبدالله بن سلام اتفاق افتاده است.
پنج: نویسنده داستان عنوان می کند که امام حسین علیه السلام زمان این واقعه در عراق بود و حال آنکه پس از صلح امام حسن علیه السلام با معاویه، امام حسین علیه السلام نیز مانند دیگر بنی هاشم به مدینه رفته و گزارشی مبنی بر بازگشت ایشان به عراق نداریم.
شش: امروزه در فضای مجازی چنین وانمود می کنند که اختلاف امام حسین علیه السلام با یزید بر سر این زن بوده و حال آنکه امام حسین علیه السلام از مدینه تا گودال قتلگاه بارها خطبه خوانده اما در هیچ جا از این داستان یاد نکرده و نیز یزید در جریان قیام امام حسین علیه السلام بارها نامه نوشته و شعرها خوانده اما در هیچ کدام به این داستان کوچکترین اشاره ای ندارد.
و هفت: بر فرض اینکه دست از همه این ضعفها و تناقضات برداریم و آنها را نادیده بگیریم، باز آنچه امروزه در فضای مجازی منتشر می شود صحیح نیست و این داستان نه تنها دوئل عشقی بین امام حسین علیه السلام و یزید نیست بلکه حکایت از جوانمردی و شجاعت امام حسین علیه السلام می کند که مانع شد تا طاغوتی مثل معاویه زنی را با حیله از شوهرش جدا کرده و به عقد پسر خود در آورد.
منابع:
1. الامامه وسیاسه، منسوب به ابن قتیبه دینوری، دارالاضواء، بیروت، 1990م، ص215-223. این کتاب اولین منبعی است که این داستان را نقل کرده و پس از وی در منابع دیگر نیز بیان شده است.
2. عکاشه، ثروه، مقدمه بر المعارف، دارالمعارف، قاهره، 1992م، ص56
3. ابن عبدالبر، استیعاب، بیروت، 1992م، ج3، ص922،
منتشر شده در تاریخ:17/7/97  @pasokhgoo_shobahat_tarikhi